De lezing vindt plaats in het kader van het landelijke evenement Maand van de Geschiedenis dat jaarlijks in oktober wordt gehouden. Het thema dit jaar is: Lichaam en Geest.

Met de Martelaren van Gorcum worden de 19 katholieke geestelijken bedoeld die op 9 juli 1572 door de Watergeuzen in een turfschuur even buiten Brielle vanwege hun geloof zijn gemarteld en opgehangen. Op die plaats is ter nagedachtenis aan hen eerst een houten kapel gebouwd, later vervangen door de stenen Bedevaartskerk. Elk jaar worden de martelaren met een nationale bedevaart herdacht. De ophanging is uitgebeeld in vele prenten en schilderijen, onder welke de schildering door Cesare Fracassini uit 1867, behorend tot de vaste presentatie in de Vaticaanse Musea, Vaticaanstad.